Zapachy do domu to nie tylko przyjemny dodatek, który pełni funkcję podobną do takich elementów wystroju wnętrz, jak dekoracyjne poduszki, misy, tace czy figurki. Aromaterapia przynosi rezultaty jeśli nie lecznicze, to wspomagające leczenie (np. nadciśnienia tętniczego). Istnieje też wiele badań potwierdzających wpływ zapachu na nasze samopoczucie i sprawność intelektualną (np. możliwość skupienia się). Szukając odpowiednich dla nas zapachów, możemy kierować się zaleceniami ekspertów, własnymi preferencjami olfaktorycznymi lub... porą roku.
Zapachy do domu – jak wpływają na nasz nastrój
Wpływ substancji zapachowych, takich jak perfumy i odświeżacze powietrza, na aktywność psychofizjologiczną człowieka jest znany od dawna. Jak wyjaśnia dr hab. Rafał Butowt z Collegium Medicum UMK w Bydgoszczy, w genomie człowieka jest nieco ponad 20 tys. genów kodujących białka, z czego aż ponad 500 – czyli około 2,5% – to geny kodujące receptory, których funkcją jest detekcja zapachów. I jest to największa rodzina genów w naszym genomie! Zmysł węchu wpływa na fizjologiczne aspekty nastroju, stresu i zdolności do pracy. Badania elektrofizjologiczne oraz z wykorzystaniem elektroencefalografu (EEG) wykazały, że różne zapachy wpływają na aktywność mózgu i funkcje poznawcze.
Nie bez znaczenia są też skojarzenia jakie mamy z zapachem i nasz do niego stosunek. Cytowana w artykule opublikowanym na stronie Scientific American Rachel S. Herz – profesorka psychologii z Brown University – powołuje się na liczne badania, które dowodzą, że zapachy, które ludzie lubią, wywołują u nich dobre samopoczucie, natomiast zapachy nielubiane powodują pogorszenie nastroju. A że nastrój wpływa na naszą kreatywność, produktywność i tzw. zachowania prospołeczne (np. gotowość do pomagania innym), stwierdzono, że takie właściwości można też przypisać przyjemnym zapachom. Mało tego – sprawdzono to, przeprowadzając odpowiednie badania.
Okazało się, że osoby eksponowane na zapach, który im się podobał, szybciej rozwiązywały problemy twórcze niż w warunkach ekspozycji na zapach nieprzyjemny. Za to osoby wystawione na zapach pieczonych ciastek lub palonej kawy były bardziej skłonne pomóc nieznajomemu niż osoby, które nie były poddane takiej manipulacji zapachowej. Przyjemny zapach powodował też, że badani pracownicy czuli się bardziej skuteczni, byli ambitniejsi i bardziej efektywni w pracy.
Taki wpływ zapachów na nasz nastrój, stosunek do innych ludzi czy sprawność umysłową zachęca, żeby zadbać o to, jakie zapachy panują w miejscu dla nas najważniejszym, w którym spędzamy najwięcej czasu – w domu.
Najpopularniejsze zapachy do domu na zimę
Zimą dni są krótkie, a temperatury niższe, w związku z czym częściej możemy czuć się zmęczeni, przygnębieni, a nawet cierpieć na tzw. sezonowe zaburzenie afektywne (SAD), znane również jako depresja sezonowa. Dlatego właśnie wybierając zapachy do domu (świeczki zapachowe, patyczki zapachowe, woski lub perfumy do domu) na okres zimowy, szukamy takich, które będą te nieprzyjemne stany i odczucia niwelowały.
Wybieramy więc przede wszystkim zapachy słodkie i kremowe oraz rozgrzewające, czyli przyprawowe i korzenne:
- cynamon,
- goździki,
- imbir,
- kardamon,
- gałkę muszkatołową,
- wanilię,
- drzewo sandałowe.
Typowo zimowe kompozycje zapachowe są też często inspirowane jedzeniem i piciem popularnym w tym okresie w różnych miejscach na globie:
- grzanym winem,
- Pumpkin Spice Latte,
- ajerkoniakiem,
- gorącą czekolada w stylu meksykańskim (z cynamonem i chili) albo z piankami marshmallow,
- kawą po irlandzku (z whisky, brązowym cukrem i bitą śmietaną),
- herbatami korzennymi,
- pierniczkami,
- puddingiem sticky toffee (pudding daktylowy z sosem toffi),
- korzennym cydrem jabłkowym,
- Złotym Mlekiem (tradycyjny indyjski napój – mleko z kurkumą oraz rozgrzewającym imbirem, cynamonem lub kardamonem).